Blog

5 tips voor een succesvol BKE traject

2018-12-18 0 comments
5 tips voor een succesvol BKE traject

BKE staat voor basiskwalificatie Examinering. Aan hogescholen de taak om docenten te motiveren om een intensief BKE traject te volgen dat bestaat uit scholing en het laten beoordelen van een eigen toets. In dit artikel lees je waarom BKE nodig is, voor wie en of BKE verplicht is. Ook krijg je 5 tips hoe je een BKE traject tot een succes kunt maken.

Waarom BKE?

Na zorgen over de kwaliteit van hbo-diploma’s verscheen in 2012 het rapport Vreemde ogen dwingen. Conclusie van dit rapport is dat de kwaliteit van toetsing omhoog moet. Eén van de aanbevelingen betrof de toetsdeskundigheid van docenten. “Een docent dient aantoonbaar over voldoende onderwijskundige/didactische deskundigheid te beschikken en daarbinnen over toetsdeskundigheid…”

Deze aanbeveling is vervolgens uitgewerkt in het rapport Verantwoord toetsen en beslissen in het hoger beroepsonderwijs. Hierin staat een voorstel voor een programma van eisen voor een basis- en seniorkwalificatie examinering: BKE en SKE.

Het voorstel beschrijft alleen de leeruitkomsten (het wat). Hogescholen zij vrij in het bepalen van de vorm van een BKE-traject (het hoe). Dit betekent dat iedere hogeschool een eigen beoordelingskader mag hanteren en zelf bepaalt hoe een BKE-traject eruit ziet.

Voor wie?

Volgens het advies zouden alle examinatoren zich moeten laten certificeren. Examinatoren zijn docenten/beoordelaars die verantwoordelijk zijn voor één of meer fasen van de toetscyclus.

Toetscyclus

                 

Is BKE verplicht?

BKE-certificering is een advies van de Vereniging Hogescholen. Hoewel het niet verplicht is, zijn hogescholen massaal met dit advies aan de slag gegaan. En met succes zoals is te lezen in het evaluatierapport Zienderogen vooruit (2017) waarin de invoering van BKE wordt geëvalueerd. De  conclusies uit dit rapport zijn:

  1. De professionaliseringstrajecten zijn zeer zorgvuldig door hogescholen of externe partijen samengesteld.
  2. De BKE trajecten worden verzorgd door bekwame docenten.
  3. De trajecten zijn intensief maar leerzaam, ook voor docenten met aanvankelijk lage motivatie.
  4. In het samen leren en kennis delen zit de grootste winst.
  5. Er bestaat nog veel verwarring over de toekomst van de BKE en de inbedding in het professionaliseringsbeleid.

Verder zegt het rapport over de invoering van BKE/SKE: “Het toont aan hoe serieus het hbo de verbetering van toetsing neemt” .

Intensief BKE traject

Zoals terecht geconcludeerd (punt 3) is een BKE-traject intensief. Zowel voor de  deelnemende docenten als voor de organisatie. Docenten zitten tijdens het traject nu zelf in de collegebank en ontvangen een beoordeling. Dit kan confronterend zijn maar roept ook herkenning op. ‘We zijn net studenten!’ roept een deelnemende docent verontschuldigend als een collega wil weten wanneer het BKE portfolio ECHT af moet zijn en wat de consequentie is als de deadline niet gehaald wordt.

Logistiek gezien is het ontzettend lastig om docenten een of enkele dagen uit te roosteren om een BKE cursus te volgen. Docenten geven zelf les, op verschillende werktijden en vervullen naast het verzorgen van onderwijs andere rollen binnen en/of buiten de opleiding. Zie daar maar eens een groepstraining voor te organiseren.

Daarnaast volg je een BKE training meestal met meerdere docenten tegelijk. Dit kan waardevol zijn om kennis te delen (zie conclusie 4) maar kan ook lastig zijn doordat de samenstelling van de groep divers is. Startende docenten zonder toetservaring volgen hetzelfde traject als ervaren docenten met toetservaring. Niets is zo frustrerend om tijdens een training te moeten wachten totdat bij iedere deelnemer het kwartje is gevallen terwijl je zelf al drie stappen verder bent.

Een BKE-traject is voor docenten een intensief traject en een extra taak die bovenop hun dagelijkse werkzaamheden komt. Dat vraagt om een docentvriendelijke aanpak.

Hieronder 5 tips voor het organiseren van een succesvol BKE traject voor docenten:
 

1. Flexibel BKE traject
Naast het feit dat het erg lastig is om een groep docenten tegelijkertijd uit te roosteren, heeft iedere docent een voorkeur waar, wanneer en in welk tempo hij of zij het prettigst het BKE traject doorloopt. Wekelijks een paar uur of twee dagen blokken waarop je gefocust aan je BKE portfolio werkt. Door te kiezen voor een flexibel traject, is de kans groter dat docenten ‘aan boord blijven’ en het BKE-traject succesvol afronden. Je kunt kiezen voor flexibiliteit in tijd (aan je BKE werken wanneer je wilt), plaats (waar je wilt) en/of tempo (hoe snel je wilt). Blended learning past bijvoorbeeld goed bij deze flexibele aanpak.

2. Training op maat met individuele feedback
Docenten maken zich de materie sneller eigen als er gewerkt wordt met een eigen toets en als de eigen toetsdocumenten het uitgangspunt zijn. Denk aan de toetsvisie, het toetsbeleid, het toetsplan en bijvoorbeeld de toetsmatrijzen waarmee de opleiding werkt. Zorg ervoor dat deze documenten beschikbaar zijn. En dat het traject inhoudelijk is afgestemd op het toetsbeleid van de opleiding. Dit betekent ook dat deelnemende docenten individuele  feedback krijgen op hun eigen toets.

3. Goede voorbereiding en heldere planning
In het BKE traject doorlopen de deelnemende docenten de toetscyclus met een eigen toets. Niet iedere toets is hiervoor geschikt. Zorg ervoor dat docenten als voorbereiding alvast een toets kiezen waarmee zij de toetscyclus gaan doorlopen. Zorg voor een duidelijke planning: wanneer moet wat af zijn, wanneer ontvangt de deelnemer feedback en wanneer wordt het BKE portfolio definitief ingeleverd? Werken met een checklist werkt goed, je kunt hierin de status per deelnemer bijhouden.

4. Gescheiden rollen
Zorg ervoor dat degene die de deelnemers begeleidt niet dezelfde persoon is als degene die het portfolio beoordeelt en het BKE-certificaat uitreikt. Belangrijk uitgangspunt bij toetsing is dat we de rollen van begeleider en beoordelaar zoveel mogelijk willen scheiden. Dat geldt dan dus ook voor docenten die tijdens een BKE-traject begeleid en beoordeeld worden. Practise what you preach.

5. Motiveer de deelnemers
Het is best pittig om naast je dagelijkse werkzaamheden een BKE traject te doorlopen. Dat vraagt heel wat van de deelnemers. Blijf de deelnemers motiveren. Dit kan door ze te complimenteren met behaalde mijlpalen of interesse te tonen als een deelnemer een tijdje niets gedaan heeft aan BKE. In een gesprek kun je bespreken wat de deelnemer belemmert om door te gaan en meestal is een goed gesprek voldoende om de deelnemer weer in beweging te krijgen. En vergeet niet om successen te vieren: feliciteer docenten als zij het BKE-certificaat hebben behaald!!

Met deze tips kun je een BKE traject ontwerpen. Heb je daarbij advies nodig dan help ik je graag! 

Heb je interesse in een succesvol BKE traject

www.eduproject.nl gebruikt cookies om de website te verbeteren en te analyseren. Als je meer wilt weten over deze cookies, klik dan hier voor ons cookie beleid. Bij akkoord geef je www.eduproject.nl toestemming voor het gebruik van cookies op onze website.
 Cookies NIET accepteren